اطلاعات کاربردی

کاربرد انواع زانویی در صنعت و ساختمان

زانویی چیست؟

اتصالات زانویی (elbows)، مسیر جریان را در سیستم های لوله کشی، تغییر می دهند. به نظر، کارکرد ساده ای می آید، اما باعث انعطاف پذیری بسیار زیادی در طراحی سیستم لوله کشی می شود، چرا که باعث صرفه جویی در فضا شده و باعث می شود محتویات لوله در مسیری که باید بروند، جریان یابند. طراحی سیستم لوله کشی بدون در نظر گرفتن این عوامل تقریباً غیرممکن است. زانویی بیش از سایر اتصالات لوله ای دیگر مورد استفاده قرار می گیرد. زانویی، به طور عمده در دو نوع استاندارد 90 درجه و 45 درجه ای در دسترس قرار دارد. با این حال، می توان آن را با درجه های دیگری نیز برش داد. 

نصب اتصال زانویی در یک زاویه اشتباه یا استفاده از مصالح نامناسب، منجر به خرابی در سیستم لوله کشی خواهد شد. 

انواع زانویی بر اساس زاویه:

زانویی 90 درجه: زانویی 90 درجه، برای تغییر مسیر لوله به میزان 90 درجه، به کار می رود که تحت عنوان زانویی قائم یا عمودی نیز از آن یاد می شود. به کارگیری زانویی 90 درجه در تمام سیستم های لوله کشی، رایج می باشد و معمولا در دو شکل، با شعاع های بلند و کوتاه، وجود دارد:

در زانویی با شعاع بلند (LR)، شعاع مرکزی، 1.5 برابر اندازه اسمی لوله یا به بیانی دیگر، 1.5 برابر قطر لوله می باشد. به طور معمول، در لوله کشی ها از زانویی هایی با شعاع بلند استفاده می شود چرا که افت فشار در آنها در مقایسه با زانویی های با شعاع کوتاه، کمتر است. زانویی های بلند شعاع، نسبت به زانویی های با شعاع کوتاه، مقاومت اصطکاکی کمتری نسبت به مایع دارند. 

در زانویی های با شعاع کوتاه (SR)، شعاع مرکزی، مساوی اندازه اسمی لوله یا به بیان دیگر، یک برابر طول لوله، می باشد. زانویی کوتاه شعاع، تحت شرایط فضایی محدود به کار می رود. ضمنا، به دلیل تغییر ناگهانی جریان، افت فشار آن بالا است. زانویی کوتاه شعاع، نسبت به زانویی بلند شعاع، ارزان تر بوده و چرخش تیزتری به لوله می دهد. 

زانویی 45 درجه: زانویی 45 درجه، برای تغییر مسیر لوله به میزان 45 درجه، به کار می رود. همانطور که از نام آن پیداست، این زانویی یک ابزار اتصال لوله است که به گونه ای خم شده است که بتواند تغییر 45 درجه ای در مسیر جریان مایع/ گاز در لوله ایجاد کند. زانویی 45 درجه نیز مانند زانویی 90 درجه، به لوله هایی با جنس های متفاوت مانند پلاستیک، مس، چدن، فولاد، سرب، لاستیک و غیره، متصل می شود. آنها معمولاً به صورت زانویی های بلند شعاع، ساخته می شوند، البته نوع کوتاه شعاع آنها نیز عرضه می شود. زانویی های 45 درجه، در اندازه های متنوعی در دسترس هستند. 

زانویی کاهنده: زانویی کاهنده 90، برای تغییر جهت و همچنین در جایی که اندازه لوله، درون سیستم لوله کشی کاهش می یابد، طراحی شده است. زانویی کاهنده، جوشکاری ها را به اندازه بیش از یک سوم، کاهش می دهد. به بیان دیگر، یک زانویی کاهنده، نوعی از اتصالات است که برای متصل کردن دو قطعه لوله با اندازه های متفاوت، مورد استفاده قرار می گیرد. زانویی های کاهنده در هر انتها دارای دهانه هایی با اندازه های متفاوت هستند و در نتیجه می توانند دو لوله با اندازه های متفاوت را به هم متصل کنند. همچنین، کاهش تدریجی در طول لوله، در سراسر قوس زانویی کاهنده، مقاومت کمتری نسبت به جریان نشان داده و تأثیر آشفتگی جریان و فرسایش داخلی بالقوه را کاهش می دهد. این ویژگی ها از افت فشار قابل ملاحظه در خط جلوگیری می کنند. این زانویی ها، در جنس ها، اندازه ها، پردازش ها و رنگ های مختلفی در دسترس هستند. 

زانویی 180 درجه: زانویی های بازگشتی، برای ایجاد تغییر جهت های 180 درجه، مورد استفاده قرار گرفته اند که در انواع شکل های با شعاع کوتاه و بلند، در دسترس هستند. این زانویی ها در سیم پیچی های حرارتی، مبدل های حرارتی، دریچه تانک و غیره، مورد استفاده قرار می گیرند. 

انواع زانویی بر اساس نوع اتصال:

بر این اساس، زانویی ها به سه نوع زانویی جوش لب به لب، زانویی جوش ساکت و زانویی رزوه ای، تقسیم می شوند:
زانویی جوش لب به لب:
زانویی جوش لب به لب، یک زانویی فولادی است که با فشار حرارتی یا عملیات فورج، شکل می گیرد. شکل اتصالی آن به گونه ای است که مستقیماً زانویی و لوله فولادی را به هم جوش می دهد. زانویی های جوش لب به لب، عمدتاً برای شرایطی با فشار و دمای بالاتر از دیگر انواع اتصالات (زانویی جوش ساکت و زانویی رزوه ای) به کار می رود.

زانویی جوش ساکت:
زانویی جوش ساکت نیز به لوله و اتصالات جوش داده می شود. بر خلاف زانویی جوش لب به لب، زانویی جوش ساکت، دارای یک ناحیه ذوزنقه ای در انتها می باشد. می توانیم انتهای لوله را در این ناحیه جای دهیم (قطر این زانویی با قطر خارجی لوله جفت می شود)، سپس عملیات جوش را برای اتصال آنها به یکدیگر انجام دهیم. در نتیجه قطر واقعی انتهای زانویی جوش ساکت از قطر زانویی بزرگتر است (مشابه زانویی رزوه ای).

زانویی رزوه ای:
شکل زانویی رزوه ای، مشابه زانویی جوش لب به لب است، با این تفاوت که سطح داخلی ناحیه ذوزنقه ای به شکل رزوه، ماشین کاری شده است. نصب و برداشتن آن آسان تر بوده و برای تعمیر و نگهدار خط لوله مناسب است.

انواع زانویی بر اساس جنس:

زانویی فولاد کربنی
زانویی فولاد استنلس استیل
زانویی فولاد آلیاژی

کاربرد زانویی:

کاربردهای متنوع زانویی ها به شرح زیر است:
-زانویی در خطوط جریان گاز، مایعات فرایندهای صنعتی، دارویی، ساختمانی و بسیاری کاربردهای تخصصی دیگر، به کار می رود.
-زانویی ها، سازه هایی از مصالح سنگین، برای کاربردهایی نظیر مقاومت در برابر دمای بسیار پایین یا بالا و غیره، هستند.
-زانویی ها، برای استفاده در سیستم های کنترل و فرایند، ابزارها و تجهیزات به کار رفته در کارخانه های شیمیایی، نفتی، انرژی سیال، الکترونیکی و پالپ و کاغذ، به طور خاصی طراحی شده اند.

تفاوت زانویی با خم لوله:

خم های لوله ای با شعاع بلند در خطوط انتقال مایعاتی که مستلزم پیگ رانی هستند مورد استفاده قرار می گیرند. با توجه به شعاع بلند و تغییرات ملایم جهت، خم لوله، افت فشار خیلی کمتری دارد و جریان هموار مایعات و پیگ را ممکن می سازد.
خم لوله اغلب با زانویی اشتباه گرفته می شود، در صورتی که آنها دو مفهوم متفاوت هستند. “خم”، یک اصطلاح کلی است که نشان دهنده تغییر جهت در یک لوله است. در حالی که “زانویی”، یک اصطلاح مهندسی است که به صورت 90 درجه یا 45 درجه و زاویه های دیگری با شعاع بلند یا کوتاه، طبقه بندی می شود. زانویی ها، تحت استانداردهای صنعتی با محدودیت در سایز، خمیدگی (همان اصطلاح کلی) و زاویه، کنترل می شوند.
خم لوله یک اصطلاح کلی بوده و محدوده آن مبهم است و شامل زانویی نیز می باشد. به طور کلی، اساسی ترین تفاوت آنها در شعاع انحنا است. زانویی ها به طورکلی، شعاع انحنایی بین یک تا دو برابر قطر لوله دارند. خم ها، شعاع انحنایی بیش از دو برابر قطر دارند. خم ها معمولاً طبق نیاز لوله کشی ساخته می شوند، درحالی که زانویی ها، پیش ساخته و استاندارد می باشند. به بیان دیگر، زانویی، یک اتصال استاندارد است اما خم ها، سفارشی ساز هستند.
خم ها هیچوقت گوشه های تیز ندارند اما زانویی ها دارند. از آنجایی که زانویی ها پیش ساخته یا جوشی هستند، می توانند تیز باشند مانند زاویه های واقعی و زانویی های برگشتی که 180 درجه ای هستند. در خم ها، از آنجایی که لوله خم می شود و هیچ جوشی در آن دخیل نیست، اصطکاک لوله کمتر بوده و جریان، روان تر می باشد. در زانویی ها، جوش می تواند باعث ایجاد کمی اصطکاک شود. تمام زانویی ها، خم هستند اما تمام خم ها، زانویی نیستند.
آهن اول انواع اتصالات مسی و فولادی را با بهترین کیفیت ارائه می دهد. هنمچنین شما مشتریان عزیز می توانید جهت اطلاع از قیمت سردانده، قیمت کپ جوشی، قیمت بوشن، قیمت شیر توپی، قیمت شیر کشویی، قیمت لرزه گیر لاستیکی، قیمت لرزه گیر آکاردئونی و سایر محصولات با کارشناسان آهن اول در ارتباط باشید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *